فرارو | آیا "چین" به "دموکراسی" نیاز دارد؟
شاخص آلودگی هوا انتخابات 1400 کاظم صدیقی ویروس کرونا فائزه هاشمی
کد خبر: ۲۲۰۷۶۳
زنگ خطر به صدا در آمده است
برخی ناظران همواره استدلال کرده‌اند که چین هر مقدار هم رشد مادی بالایی داشته باشد، باز هم نبود دموکراسی در آن موجب عقب ماندگیش خواهد بود.
تاریخ انتشار: ۱۶:۳۲ - ۲۹ دی ۱۳۹۳
فرارو- برخی ناظران همواره استدلال کرده‌اند که چین هر مقدار هم رشد مادی بالایی داشته باشد، باز هم نبود دموکراسی در آن موجب عقب ماندگی‌اش خواهد بود.

به گزارش فرارو به نقل از بی‌بی‌سی، من* هم همچون وینستون چرچیل معتقدم، دموکراسی با وجود تمام کاستی‌ها و دردسرهایش، یک نظام خوب و کارآمد در اختیار کشورهای مدرن می‌گذارد و در عین حال که راه را برای پیشرفت و تکامل شهروندان باز گذاشته و سوپاپ اطمینانی را برای تغییر آرام دولت فراهم می‌آورد.

آیا چین به دموکراسی احتیاج دارد؟ 
جدای از اینها، دموکراسی برای این که کارآمد باشد، به دستگاه قضایی مستقل و تا حدی هم مدارا نیاز دارد. در چین، برخی از ستون‌های دموکراسی که می‌توانند این کشور را در مسیر دموکراسی رقابتی هدایت کنند، غایبند.
 
از جمله ایدۀ دستگاه قضایی مستقل در چین وجود ندارد. در این کشور به جای آنکه قانون وسیله‌ای برای به چالش کشیدن مسئولان و طلب پاسخگویی باشد، مدتهاست که به ابزاری بدل شده تا حاکمان به وسیلۀ آن بتوانند تصمیمات خود را اجرایی کنند.
 
همچنین پیشینۀ تاریخی دموکراسی نیز در چین غایب است. تنها انتخابات شبه آزاد و ملی که در این کشور برگزار شده است به سال 1912 بازمی‌گردد که در نهایت به ترور رهبر حزب برنده منتهی شد و پس از آن نیز قدرت به چنگ نظامیان افتاد.
 
زمانی که حزب کمونیست از دموکراسی دم می‌زند، منظور فرآیندهای درون حزبی‌ای است که منجر به کارآمدتر شدن حاکمیت حزب می‌شوند. انتخابات روستایی در این کشور برگزار می‌شود، اما حتی در آن انتخابات نیز نامزدها به دقت دستچین می‌شوند.
 
در سوی دیگر، انتخاب اعضای پولیتبرو و کمیتۀ دائمی پشت درهای بسته و در کنگره‌های حزب که هر پنج سال یک بار تشکیل می‌شود، صورت می‌گیرد.
 
برخی ناظران دیدی مثبت به این موضوع دارند. از نظر آنها، چین نیازی به نظام پردردسر دموکراسی ندارد، و ادارۀ آن از طریق گروهی از نخبگان که از سوی حزب انتخاب می‌شوند بهتر صورت می‌گیرند و البته آنها معتقدند که این سیستم در عمل نشان داده که از دولتهای غربی بسیار کارآمدتر است.
 
اگر در این استدلال دقیق شویم، و آن ایدۀ تکراری نظام کنفسیوسی در چین را کنار بگذاریم، متوجه می‌شویم که چندان مستحکم نیست.
 
موفقیت اقتصادی 

چین با رشد اقتصادی زیادش که از دهۀ هشتاد میلادی آغاز شد، حیرت جهانیان را برانگیخته است.
 
چین با ترکیب نیروی کار ارزان و فراوان، با سرمایۀ ارزان، و مقاصد صادراتی مشتاق، توانسته است در مدت زمانی کوتاه بیش از هر کشوری در طول تاریخ، مردم را از فقر بیرون بکشد.
 
در این روند، هدف دنگ ژیائوپینگ برای تضمین ادامۀ حکومت تک حزبی با بدل کردن حزب کمونیست به وسیله‌ی تحقق رشد اقتصادی، به رژیم کمونیستی مشروعیتی تازه بخشیده است.
 
اما در حال حاضر، رهبری کنونی چین به ریاست ژی جین‌پینگ که همزمان ریاست جمهوری کشور و ریاست حزب کمونیست را برعهده دارد (به علاوۀ پنج شغل مهم دیگر) چالشی پیش روی خود می‌بیند که با چالشی که دنگ ژیائوپینگ در جنگ قدرتی که پس مرگ مائو در سال 1976 با آن مواجه شد متفاوت است.

آیا چین به دموکراسی احتیاج دارد؟
ژی جین‌پینگ

معادلۀ دهۀ هشتاد که شامل نیروی کار ارزان، سرمایۀ ارزان و مقاصد صادراتی بود، دیگر جواب نمی‌دهد. دستمزدها بالا رفته، هزینۀ تحصیل اعتبار نیز بالا رفته و میزان تقاضای کشورهای پیشرفته نیز به میزان سابق نیست.
 
نظام مالی چین توانایی رفع و رجوع نیازهای اقتصاد حجیم چین را ندارد.
 
ظرفیت مازاد نیاز مشکل دیگر اقتصاد چین است و از سوی دیگر تورم منفی را نیز می‌بایست به مشکلات آن افزود. اصلاحات سیاسی در دستور کار نیست. مخالفان به زندان می‌افتند و رسانه‌های رسمی مرتباً تکرار می‌کنند که غرب در حال توطئه برای ضربه زدن به نظام است.
 
اما به نظر می‌رسد که آزمون بزرگ پیش روی رهبری فعلی چین نه از جانب اقتصاد و نه از جانب حوزۀ سیاسی باشد.
 
جامعۀ در حال تکامل
جامعۀ چین همزمان با رشد مادی، تکامل بسیاری را هم تجربه کرده است. در حالیکه رشد محض به تنها انگیزۀ سیاست رسمی بدل شده و معیار ترقی مسئولان است، معضلات زندگی روزمره در کنار نبود کنترل کارآمد روز به روز در حال افزایش است.
 
در نتیجۀ این موضوع، چین در میان همۀ اقتصادهای بزرگ، با بدترین بحران زیست محیطی مواجه است.
 
امید به زندگی در شهرهای آلودۀ شمالی به نسبت شهرهای جنوبی که پاکتر هستند، پنج سال و نیم کمتر است. هیچکس جرئت نوشیدن آب لوله کشی را ندارد. در برخی نواحی آب چنان سمی است که حتی امکان استفاده از آن در صنایع نیز وجود ندارد. جلبک دریاچه‌های بزرگ چین را فراگرفته است.
 
پشت سد "سه دره" در استان یانگ تسه، باتلاقی از ضایعاتی که از بالادست رودخانه می‌آید تشکیل شده است.

آیا چین به دموکراسی احتیاج دارد؟
سد سه دره
 
زباله‌های کارخانه‌ها و سموم کشاورزی راه یافته به رودخانه‌ها، تقریباً ده درصد از زمین‌های کشاورزی را به زمین‌هایی ناامن برای کشت بدل کرده است.
 
امنیت خوراکیها به یکی از نگرانیهای همیشگی در چین بدل شده است. از سوسیس هایی که در آنها گوشت بچه به کار رفته و ترکیبات سمی در شیر خشک بگیرد تا هندوانه‌هایی که به خاطر مواد شیمیایی تزریق شده در آنها منفجر می‌شوند.
 
استانداردهای ایمنی در چین پایین است و اغلب جدی گرفته نمی‌شود. شهروندان به دلیل نبود نهادهای مسئول یا قانون مرتبط، امکان شکایت موثر را ندارند.
 
کارزار ضدفسادی که اخیراً در چین به راه افتاده، نشان می‌دهد که فساد در این کشور به چه حد اسفناکی رسیده است. نزدیکان یکی از مسئولان ارشد سابق، نزدیک به سی میلیارد دلار برای خود دارای اندوخته‌اند، در موردی دیگر یک هفته زمان برد تا بازرسان بتوانند ثروت یکی از ژنرالهای ارشد سابق این کشور را محاسبه کنند.
 
مردم روز به روز بیشتر سوالهایی می‌پرسند که با "چرا" شروع می‌شوند: "چرا باید موقع بیرون رفتن ماسک بزنیم؟ چرا آب را پیش از نوشیدن باید بجوشانیم؟ چرا خوراکی‌های وارداتی از تولیدات داخل سالمتر هستند؟"
 
این نگرانی‌ها به خصوص دغدغۀ نسلهای جوانتری است که به طبقۀ متوسط شهری تعلق دارند.
 
شبکه‌های اجتماعی (چین بیش از ششصد میلیون کاربر اینترنتی دارد) و سفرهای خارجی (سالانه بیش از صد میلیون سفر خارجی از مبدا چین صورت می‌گیرد) آتش این سوالات را تندتر کرده‌اند.
 
اینها همه منطقاً به این سوال دامن می‌زنند که آیا توسعۀ اقتصادی به تنهایی کافی است و اینکه آیا چین می‌بایست به سراغ حل مشکلاتی که توسعه پدید آورده است برود یا نه؟


آیا
 معضل وخیم آلودگی

پاسخ ترکیبی
همزمان با اینکه ژی جین‌پینگ جای پای خود را در قدرت مستحکم می‌کند، این سوالات احتمالا به یکی از بزرگترین چالشهای پیش رویش بدل خواهند شد.
 
با توجه به اصرار وی بر اقتدار حزب کمونیست، پاسخ او به این چالش مطمئناً جهشی به سوی دموکراسی که در آن شهروندان حق انتخاب حاکم خود را داشته باشند، نخواهد بود.
 
شمارش معکوس آغاز شده و پاسخ وی به این چالش احتمالاً جنسی ترکیبی خواهد داشت. یعنی یافتن سیاستهایی که اکثریت را راضی کند و موجب ثبات اجتماعی گردد.
 
این دموکراسی نیست، اما نشان می‌دهد که حتی در کشوری که از بالا تا پایین آن به دست یک حزب اداره می‌شود هم دغدغه‌های عمومی اهمیت دارند، و نمی‌توان تنها با این حکم ساده‌انگارانه که چین راهی برتر را برای کشورداری یافته و گذشتۀ آن متضمن آیندۀ آن است، به آنها بی‌توجهی کرد.
 
همه چیز به توانایی حزب در ارتقای وضعیت در جبهه‌های اجتماعی و کیفیت زندگی بستگی دارد. و این وظیفه یکی از سنگین‌ترین وظایفی است که حکومتی در کشوری با ابعاد چین می‌تواند با آن روبه رو شود.

*نویسنده: جاناتان فنبی، نویسندۀ کتابهای "آیا چین حاکم جهان خواهد شد؟"، "چین: سر ببر، دم مار" و "تاریخ چین مدرن" (انتشارات پنگوئن)
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۰:۲۸ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
دموکراسی بهترین شیوه حکومتی در دنیا است چون نظر همه مردم در نوع و شیوه حکومت دخیل است و همه مردم چون قوانین را از خود و مطابق نظرات خود می دانند به همین خاطر اکثریت مطلق جامعه به قوانین احترام می گذارند و نتیجه این میشود که کشورهایی مثل کشورهای اروپایی و آمریکا بهترین کشورها ازهر نظر می شوند.
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۸:۴۴ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
انحصار همیشه فساد می آورد
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۸:۳۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
زمین و زمان رو به هم بافتین که چین رو اخ معرفی کنین
الودگی و جلبک و ...چه ربطی به تیتر شما و دموکراسی داره
ناشناس
ROMANIA
۲۱:۱۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
به نظرم يه كشور 1/5 ميليارد نفرى رو نميشه با دموكراسى كنترل كرد !
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۰:۲۷ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
نظرت کاملا غلطه. دموکراسی بهترین شیوه حکومتی در دنیا است چون نظر همه مردم در نوع و شیوه حکومت دخیل است و همه مردم چون قوانین را از خود و مطابق نظرات خود می دانند به همین خاطر اکثریت مطلق جامعه به قوانین احترام می گذارند و نتیجه این میشود که کشورهایی مثل کشورهای اروپایی و آمریکا بهترین کشورها ازهر نظر می شوند.
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۹:۳۳ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
بنظر من هر نظامی بجز دموکراسی محکوم به فناست
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۹:۰۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
نه دموکراسی بلکه لیبرال دموکراسی
انتشار یافته: ۲۷
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۶:۵۲ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
چالش مهم اقتصادی چین در آینده ی نزدیک بالا رفتن سطح دست مزدهاست. که از قدرت رقابت محصولات آن در بازار آزاد جهانی خواهد کاست. طبقه ی متوسط نوین در چین (در حال حاضر حدود یک چهارم جمعیت چین) ظهور کرده است و بسیار سریع در حال گسترش است. سطح زندگی این طبقه نیز ارتقاء یافته و با دست مزدهای روز یک دلار انتظارات آن برآورده نخواهد شد. در نتیجه چین در سال های آینده قادر به عرضه ی محصولات خود به قیمت های بازارشکن امروزی نخواهد بود.
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۲۴ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
همین الان چین بیشترین رشداقتصادی با بیش از10درصد داره درحالیکه آمریکا در بهترین حالت شاخص رشد4درصد رو داره!
حامد
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۹:۵۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
منظور از دموکراسی همونه که آمریکا توی سوریه دنبال می کنه؟!!
ناشناس
CHINA
۱۷:۰۶ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
چين را گروهى از نخبگان اداره مى كنند كه با ساز و كار مردم سالارى بر سركار نيامده اند. مى توان گفت نظام سياسى اين كشور، ديكتاتورى نخبگان است. مقامات كنونى نيز بيشتر از آنكه نگران توقع مردم براى مردم سالارى باشند نگران فساد اقتصادى هستند و تمام هم و غم خود را به كار مى گيرند تا فساد و اختلاس را هرچه زودتر كشف كرده و مجرم را به اشد مجازات برسانند. همين تازگى معاون وزير امنيت و اطلاعات به جرم سواستفاده از قدرت بازداشت شد. قبلا نيز مقامات نظامى امنيتى ايى كه اختلاس كرده بودند بازداشت شدند و با كمترين ترحمى با آنها برخورد شد. اينها باور دارند كه حكومت مى تواند بدون مردم سالارى باقى بماند اما با فساد نه!!
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۷:۵۹ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
چه فایده مسلمان نیستند!
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۱۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
دیکتاتوری نخبگان عالیست، ولی این نخبگان چگونه انتخاب شده اند؟
اگر تا حالا بر اساس کفایت انتخاب شده اند آیا میتوان مطمئن بود که در اینده هم همین طور باشند؟ اگر نخبه ای به قوانین حذب اعتقاد نداشت چه؟
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۷:۵۹ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
گفتی که یک دیار هرگز به ظلم و جور نمیماند برپا و استوار هرگز هرگز
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۹:۳۸ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
نبی مکرم اسلام فرمود : الملک یبقی مع الکفر و لا یبقی مع الظلم ... ( این سخن تفسیری و توضیحی نمیخواهد آنچنان واضح و در عین حال خطرناک و کوبنده بیان شده است که موی بر تن هر ذی شعوری که قطره ای شعور در وجودش چکانده شده باشد را سیخ میکند که العیاذ بالله از مصادیقی مانند تقسیم ناعادلانه نگاه بمخاطبین گاه تعبیر به ظلم میشود حال تو بخوان حدیث مفصل از این مجمل که اگر در اجتماعی انواع و اقسام ظلم ها ترویج شود و خدای ناکرده روند افزایشی یابد نه روندی نزولی و معکوس که دیگر ... !!! )
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۷:۲۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
همه حکومتها برای ماندگاری نیاز به دمکراسی دارند
عباس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۷:۲۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
با ين وضعيت جاي تامل است و سوال از سردمداران محترم نظام : اين همه اصرار براي وارد كردن انواع و اقسام كالاهاي چيني كه حتي در كشور خودشان هم مورد اقبال قرار نميگيرندچيست؟
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۷:۵۹ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
هر چیزی بهتر از تولیدات غرب جهانخوار و امپریالیسم امریکاست! جوابشان این است!
ناشناس
UNITED KINGDOM
۱۰:۱۴ - ۱۳۹۳/۱۰/۳۰
متاسفانه این امر حاصل خیانت وارد کنندگان و عدم نظارت مسئولان است و الا اکثر تولیدات چین در حد استانداردهای بین المللی است و به اروپا و امریکا صادر میشود اما تجار محترم کالاهایی را که کیفیتی ندارند با قیمت ارزان خریده و با چندین برابر قیمت خرید در ایران میفروشند
رضا
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۷:۴۲ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
قابل توجه برخی تندروان داخلی، چین با اون عظمتش نمی تونه افکارعمومی (یا بهتر بگم اکثریت جامعه) رو نادیده بگیره پس چه اصراریه که برخی آقایان در داخل میگن: اگر با ما نیستی پس علیه ما هستی؟
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۰۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
اگر چين توانست به ايالت هايي همچون شين جيانگ ( اويغورها ) اجازه نفس كشيدن بدهد ، ! آن وقت خواهد توانست به موفقيتش در آينده اميدوار باشد !!!!!
نانو
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۰۵ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
دموکراسی قلب تپنده توسعه در هر جامعه است... توسعه نه یک نقطه که یک فراگرد است یعنی راه است و رفت و برگشت دارد و همانگونه که امکان حرکت رو به جلو در این راه وجود دارد ،امکان بازگشت به عقب نیز وجود دارد... چینی ها بدون دموکراسی قطعا به عقب برمیگردند
در جریان رشد سه دهه اخیر و افزایش چند برابری دستمزد سرانه امکان انتخاب این مردم در حوزه اقتصادی بوجود آمده اما امکان آزادی انتخاب در حوزه های سیاسی و اجتماعی و فرهنگی در این کشور نزدیک به صفر است و از این ناحیه فشار زیادی به جامعه وارد می آید ... جامعه این فشار را به حاکمیت و قدرت وارد میکند تا از او امتیاز بگیرد و به خواسته های به حقش برسد اما چون سیستم قضایی سالم و مستقل و انتخابات آزادی در این کشور وجود ندارد این خواسته ها محقق نشده و چون دیگی جوشان که سربسته است جامعه را در معرض انفجار قرار می دهد...باید دید طبقه حاکم و خودکامه چین تن به خواست ملی چینی ها خواهد داد یا سر اژدها را می برد و به راه خودکامگی ادامه می دهد؟
من فکر میکنم در نهایت حکومت چین راه نخست را انتخاب میکند و دموکراتیک تر و آزادتر می شود
مسعود
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۱۵ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
دیکتاتوری اگر به فساد کشیده نشود عالیست، ولی رهبران چگونه انتخاب شوند تا بدون نظارت همگانی فاسد نشوند؟
اگر تا حالا بر اساس کفایت انتخاب شده اند آیا میتوان مطمئن بود که در اینده هم همین طور باشند؟ اگر نخبه ای به قوانین حذب اعتقاد نداشت چه؟
سیستم دموکراسی حتی اگر به درستی چیده شده باشد مثل راه رفتن بر لبه تیغ است، دیر یا زود سقوط میکند، چون نیازهای جامعه را دیر میفهمد و توان تطبیق با شرایط و خواست جامعه را ندارد،
مثل گوشت بیرون یخچال! نگهدارنده هم که به آن بزنی، پشه ها را هم که دور نگه داری باز هم فاسد میشود!
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۴۳ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
ببخشید سیستم دیکتاتوری نه دموکراسی بر لبه تیغ حرکت میکند(اشتباه تایپی!)
مسعود
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۴۵ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
دیکتاتوری نه دموکراسی( اشتباه تایپی!)
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۲۵ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
خیر میخواد چیکار؟!کل دنیا رو گرفتن مگه اینکه بخوان سیارات دیگه رو هم بگیرن
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۸:۵۷ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۹
همه چیز نسبیه
همون حزب کمونیست هم در دهات دورافتاده چین یک حزب پیشرو به حساب میاد. انتخابات محدودی برگزار می کنه و افراد در سلسله مراتب حزبی بالا میرن. نهایتا حکومت دموکراسی مدرن نیست ولی دیکتاتوری کارگری مدرنه.
پرطرفدارترین عناوین
پاورقی