فرارو | شیشه عمر "برجام" در دست مجلس!
دیاکو حسینی: توقف اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی تنها راه ممکن نیست
تا وقتی که امکان مذاکره و گفتگو وجود دارد باید از عجله و شتابزدگی و کار‌هایی که تا اندازه‌ای برگشت‌ناپذیر هستند و می‌توانند خسارت‌هایی وارد کنند خودداری کنیم، ولی تعلیق و متوقف کردن پروتکل الحاقی که داوطلبانه اجرا می‌شود نباید خطر قرمز محسوب شود و در صورتی‌که لازم شود باید این کار را انجام بدهیم. منتهی به نظر می‌رسد برای ما هنوز راه‌هایی وجود دارد که به طور کامل آن‌ها را نرفتیم و آزمایش‌های لازم را نکردیم اگر این راه‌ها منجر به موفقیت نشود ایران این را حق خودش می‌داند که اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی را متوقف کند.
تاریخ انتشار: ۱۸:۳۷ - ۲۳ تير ۱۳۹۹
فرارو- طرح توقف اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی به زودی از هیئت رئیسه مجلس اعلام وصول می‌شود.

به گزارش فرارو، این طرح در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس به صورت فوریت‌دار تدوین شده است. به گفته عباس مقتدایی عضو این کمیسیون براساس این طرح، اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی متوقف خواهد شد ضمن اینکه دولت هم ملزم به توقف اجرای داوطلبانه آن است.

وی همچنین اظهار کرده است این طرح در پاسخ به زیاده‌طلبی‌های اروپا و آمریکا تهیه شده است و نمایندگان زیادی آن را امضا کرده‌اند. به گفته او، این طرح هم‌اکنون در حال طی کردن مراحل اداری در هیأت رئیسه مجلس است و به زودی از سوی آنان اعلام وصول خواهد شد.

نمایندگان مجلس یازدهم پیش از تدوین این طرح نیز در اظهارنظراتی بر توقف اجرای داوطلبانه پورتکل الحاقی تأکید کردند. چنانچه علیرضا زاکانی در این باره می‌گوید: ایران پروتکل الحاقی را داوطلبانه پذیرفت که در شرایط فعلی، منفعت ملت ما این است که اجرای پروتکل الحاقی کنار گذاشته شود تا طرف مقابل بداند که نمی‌تواند با فشار و ارعاب، خواسته‌های نامشروع خود را به ملت ما تحمیل کند.

وی همچنین با انتقاد از نحوه موضع‌گیری دولت و وزارت امور خارجه در مقابل قطعنامه شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، اظهار کرده است: دولت و وزارت امور خارجه موضع متزلزلی در مقابل این اقدام گرفتند و باید مواضع محکم‌تری اتخاذ کنند تا طرف مقابل نتواند زیاده‌خواهی‌های خود را تشدید کند و انتظار داشته باشد که ما از منافع خودمان عقب‌نشینی کنیم.

چنین مواضعی حالا در قالب طرح توقف اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی نمایان‌تر شده است و شکل عملی به خود گرفته است.
 
بر اساس پروتکل الحاقی، آژانس بین المللی انرژی اتمی مسوولیت راستی آزمایی از فعالیت‌های هسته‌ای هر کشوری را بر عهده دارد و در صورت شک و تردید، بازرسان این سازمان بین المللی می‌توانند به صورت سرزده و ناگهانی از هر مکان مشکوکی بازرسی به عمل آورند. البته به منظور بازرسی سرزده از مرکز‌های غیرهسته‌ای، ارایه شواهد و مدارک کافی ضروری است. در این شرایط کشور مورد نظر باید ظرف حداکثر ۲۴ ساعت با درخواست آژانس موافقت به عمل آورد. حال باید دید تصویب این طرح چه پیامد‌هایی خواهد داشت؟

دیاکو حسینی تحلیلگر ارشد مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست جمهوری در این باره در گفتگو با فرارو اظهار کرد: بخشی از نظارت‌هایی که امروز بر پایگاه هسته‌ای ایران صورت می‌گیرد به اتکای اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی است و اگر متوقف شود رژیم نظارتی آژانس بر ایران آسیب می‌بیند و محدودتر می‌شود.

وی افزود: مجلس باید تمام شرایط و امکانات ممکن را در نظر بگیرد و این قاعدتا باید سیاست نظام تلقی شود. در نهایت اگر خروجی صورت بگیرد یا محدودیتی تعریف شود بدون این ناهماهنگی‌ها نمی‌تواند تامین کننده کامل منافع ما باشد و به روابط ایران با آژانس آسیب می‌زند و آن را پیچیده‌تر می‌کند. این روندی است که اخیرا در آژانس با آن مواجه بودیم و در آینده نیز در اجلاسی که دو ماه بعد برگزار خواهد شد با آن رو به رو می‌شویم. من مطمئن نیستم این طرح به رفع پیچیدگی‌های وضعیتی که ایران در آن گرفتار است کمکی کند.

تحلیلگر ارشد مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست جمهوری ادامه داد: به خاطر اتفاقی که رخ داده است و اسنادی که اسرائیل ادعا می‌کند به صورت جاسوسی کسب کرده و در اختیار آژانس قرار داده است مناسبات ایران و آژانس در راه اجرای تعهدات اجرای برجام به صورت شدیدی آسیب دیده است. ما در برجام همه تعهدات را به غیر از نظارت بازرس‌های آژانس از تاسیسات ایرانی متوقف کردیم و در واقع وجود این عامل بوده است که تا به امروز می‌توانیم ادعا کنیم برجام هنوز زنده است اگر این بخش هم دچار آسیب شود وضع پیچیده‌تر از این می‌شود.

او افزود: اسرائیلی‌ها هم متوجه شدند این آخرین ستون باقی مانده برجام است و بنابراین به اشکال مختلف در تلاش هستند تا ایران را تحریک کنند که از برجام خارج شود یا همان تعهدات را اجرا نکند یا آژانس را وادار کنند تا از طریق پیچیده‌تر شدن پرونده و ارجاع به شورای امنیت این ستون برجام را متزلزل کنند. وضعیت امروز ایران در برجام وضعیت پرریسکی است. آژانس با توجه به قطعنامه شورای حکام تسلیم کار تبلیغاتی گسترده اسرائیل و آمریکا شده و ما لب پرتگاهی هستیم که می‌تواند برجام را نابود کند. در عین حال نه از طرف ایران و نه ۱+۵ هیچ جایگزینی برای برجامی که قصد نابودی آن را دارند وجود ندارد و این می‌تواند تهدیدی بزرگ در مقیاس بسیار بزرگ محسوب شود.

این کارشناس اضافه کرد: آنچه در مجلس به تصویب می‌رسد حکم قانون را دارد و الزام‌آور تلقی می‌شود مگر به شکل دیگری در این باره تدبیر شود. در غیر این صورت اگر مجلس آن را تصویب کند لازم الاجر خواهد بود. اگر چنین اتفاقی بیفتد پیام روشنی دارد. چون این هشدار‌ها به آژانس داده شده بود. وقتی برخورد یک جانبه و یک طرفه با موضوع بازرسی‌ها و آن اقدام غیرحرفه‌ای با تکیه به ادعای اسناد جاسوسی طرح شد طبیعتا واکنشی را در طرف ایرانی تحریک می‌کند که باید پاسخ آن اقدام غیرحرفه‌ای تلقی شود. امیدوارم این اتفاق نیفتد و یان طرح تصویب نشود، ولی اگر رخ بدهد پیامد اقدامی است که آژانس با آگاهی کامل آن را انجام داده و در این دام افتاده است.

وی افزود: ما در حال حاضر به ادامه مذاکرات حرفه‌ای بیشتر از هر چیزی نیاز داریم. ما باید انرژی بسیار سنگینی روی آژانس سرمایه گذاری کنیم تا از افتادن بیش از این آژانس در دام توطئه اسرائیل و آمریکا که برای نابودی برجام چیدند خوردداری کنیم. اگر این مذاکرات کاملا حرفه‌ای و بی طرفانه صورت بگیرد می‌توانیم راه‌هایی پیدا کنیم تا به ابهامات آژانس پاسخ‌های لازم و کافی بدهیم. در عین حال هم به گونه‌ای عمل کنیم که منجر به رسمیت شناختن روند غیر مرسوم تکیه بر اسناد جاسوسی در نظارت‌ها نشود. این تنها راهش مذاکره است.

حسینی ادامه داد: تا وقتی که امکان مذاکره و گفتگو وجود دارد باید از عجله و شتابزدگی و کار‌هایی که تا اندازه‌ای برگشت‌ناپذیر هستند و می‌توانند خسارت‌هایی وارد کنند خودداری کنیم، ولی تعلیق و متوقف کردن پروتکل الحاقی که داوطلبانه اجرا می‌شود نباید خطر قرمز محسوب شود و در صورتی‌که لازم شود باید این کار را انجام بدهیم. منتهی به نظر می‌رسد برای ما هنوز راه‌هایی وجود دارد که به طور کامل آن‌ها را نرفتیم و آزمایش‌های لازم را نکردیم اگر این راه‌ها منجر به موفقیت نشود ایران این را حق خودش می‌داند که اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی را متوقف کند.
مجله خواندنی ها
عناوین برگزیده
رمزگشایی از یک انتخاب؛ جو بایدن به دنبال چیست؟
پایگاه خبری نشنال اینترست گزارش می‌دهد:
رمزگشایی از یک انتخاب؛ جو بایدن به دنبال چیست؟
پشت‌پرده بیانیه شورای همکاری خلیج فارس علیه ایران
کارشناسان مسائل خاورمیانه در گفتگو با فرارو بررسی کردند
پشت‌پرده بیانیه شورای همکاری خلیج فارس علیه ایران
سعید مرتضوی به قوه قضائیه باز می‌گردد؟!
رسانه‌ها از پذیرش اعاده دادرسی دادستان پیشین تهران خبر دادند
سعید مرتضوی به قوه قضائیه باز می‌گردد؟!
سیر تا پیاز جنجال پرویز فتاح
سخنان تلویزیونی رییس بنیاد مستضعفان واکنش‌های زیادی را در پی داشت
سیر تا پیاز جنجال پرویز فتاح
پربیننده ترین
پاورقی
گزارش تصویری