فرارو | یک گمانه قوی برای خبر خوش رئیس‌جمهور
کد خبر: ۴۵۰۱۶۹
بنا بر برخی شنیده‌ها دولت قصد دارد اوراق نفتی را سه‌ساله واگذار کند و مابازای آن سکه و ارز از خریداران دریافت کند. کارشناسان هرچند تأکید دارند که این اقدام نوعی پیش‌خور‌کردن آینده است، اما این نکته را نیز یادآور می‌شوند که این اقدام، یعنی مراجعه به استقراض از بازار به‌جای استقراض از بانک مرکزی و سیستم بانکی که تبعات جدی رشد نقدینگی و تورم را به دنبال دارد
تاریخ انتشار: ۰۰:۰۷ - ۲۰ مرداد ۱۳۹۹
این‌روز‌ها همه چشم‌به‌راه هستند که دریابند دولت چه نکته امیدبخشی را قرار است رونمایی کند که همه را به صبر دعوت می‌کند.
 
به گزارش شرق، یکی از زمزمه‌هایی که در کنار تصویب FATF مطرح می‌شود، انتشار اوراق بدهی از جمله انتشار اوراق سلف نفتی است.
 
بنا بر برخی شنیده‌ها دولت قصد دارد اوراق نفتی را سه‌ساله واگذار کند و مابازای آن سکه و ارز از خریداران دریافت کند. کارشناسان هرچند تأکید دارند که این اقدام نوعی پیش‌خور‌کردن آینده است، اما این نکته را نیز یادآور می‌شوند که این اقدام، یعنی مراجعه به استقراض از بازار به‌جای استقراض از بانک مرکزی و سیستم بانکی که تبعات جدی رشد نقدینگی و تورم را به دنبال دارد، بهترین اقدام و تنها راه دولت در شرایط تحریم اقتصادی است.
 
با‌این‌حال، برخی کارشناسان نیز تأکید دارند که دولت باید به‌دنبال انتشار اوراق روی فراورده‌های نفتی باشد و از خیر نفت خام بگذرد، زیرا این بخش برای مردم قابل درک خواهد بود. نکته دیگری که این روز‌ها طرح می‌شود، ارزش‌گذاری روی هر بشکه نفت خام است که دولت به ناچار باید در آینده یا با درصدی سود یا به چند برابر قیمت آن را بفروشد؛ درحالی‌که مشخص نیست وضعیت نفت در سطح جهان در آینده چه مسیری را در پیش بگیرد؛ زیرا بحران کرونا نشان داد که ممکن است مسیر نفت در جهان، متأثر از شرایط، مسیر دیگری را در پیش بگیرد.

انتشار اوراق بدهی، پیش‌خور آینده از سر ناچاری است
علیرضا توکلی‌کاشی، کارشناس مالی، در گفتگو با «شرق» درباره اوراق سلف نفتی می‌گوید: اوراق سلف نفتی اوراقی است که شرکت ملی نفت منتشر می‌کند، به این معنا که محموله‌های نفتی را ارزش‌گذاری و پیش‌فروش کرده و پول آن را امروز دریافت می‌کند.
 
عموما سررسید آن در سال آینده است و تا امروز فراتر از یک‌سال نبوده، البته از نظر تئوری این امکان وجود دارد که سررسید آن بیش از یک‌سال هم باشد. توکلی‌کاشی با بیان اینکه در سررسید دو امکان وجود دارد، می‌افزاید: یا شخصی که امسال اوراق را خریداری کرده، مراجعه کرده و نفت را تحویل می‌گیرد که در این صورت برای تحویل نفت، استاندارد‌هایی در نظر گرفته شده، زیرا این محموله‌ها صادراتی است؛ بنابراین فرد باید حجم مشخصی را خریداری کرده و همچنین اثبات کند تجهیزات و لجستیک لازم را برای تحویل و صادرات نفت در اختیار دارد.
 
دوم، اگر شخص نخواهد نفت را تحویل بگیرد، شرکت ملی نفت در زمان مشخص، یا نفت را با قیمت روز محاسبه می‌کند یا با قیمت همان روز اول پیش‌فروش به‌همراه حداقل ۲۰ درصد سود، اوراق را بازخرید می‌کند که به‌نوعی می‌توان این اوراق را اوراق ۱۸ تا ۲۰ درصدی دانست.

این کارشناس مالی در ادامه با اشاره به تبعات آن می‌گوید: در اینجا موضوع تأمین مالی دولت و به تبع آن شرکت‌های دولتی است که بزرگ‌ترین آنها، شرکت ملی نفت است. رابطه شرکت ملی نفت با بودجه، به برنامه پنجم بازمی‌گردد.
 
براساس قانون، شرکت ملی نفت همواره ۱۴.۵ درصد از محل فروش نفت را صرف توسعه نفتی می‌کرد. زمانی که نفت به فروش برسد، این ۱۴.۵ درصد هم وجود دارد، اما اگر نفت به هر دلیلی به فروش نرسد یا قیمت آن تا اندازه‌ای کاهش یابد که مبلغ فروش هم بسیار کاهش یابد، دیگر ۱۴.۵ درصد هم عدد کوچکی خواهد بود و طبیعتا شرکت ملی نفت از پس هزینه‌های خود برنخواهد آمد.

دولت باید از بازار استقراض کند
او ادامه می‌دهد: در چنین شرایطی پاسخ روشن است، دولت باید هزینه‌های خود را کاهش دهد، اما این اقدام کار ساده‌ای نیست. در این صورت یا باید حقوق کارکنان دولت را کاهش داد یا تعدیل‌های گسترده‌ای در این بخش صورت گیرد. این کاهش هزینه‌ها احتمالا تکافوی هزینه‌های دولت را نمی‌دهد؛ بنابراین راهکار دیگری نیز وجود دارد و آن استقراض است. چندین راه برای استقراض وجود دارد؛ راه‌حل اول استقراض از بانک مرکزی است که اثر نامطلوبی بر نقدینگی و تورم خواهد داشت.
 
راه‌حل دوم، آن است که دولت از سیستم بانکی (بانک‌های دولتی و خصوصی) استقراض کند که طبق آماری که بانک مرکزی به‌تازگی منتشر کرده، دولت از سیستم بانکی نیز تا حد زیادی استقراض کرده است. توکلی‌کاشی می‌افزاید: هرچند استقراض از بانک‌ها، بهتر از استقراض از بانک مرکزی است، اما این روش هم روش مناسبی نیست و با درجاتی، سبب تورم می‌شود. راه‌حل سوم که تقریبا بهترین راه‌حل است و تقریبا تمام کشور‌ها نیز از این راه‌حل استفاده می‌کنند، استقراض از بازار است. این کدی است که در چند سال اخیر با عنوان انتشار اوراق دولتی، مطرح شده است.
 
این کارشناس مالی با بیان اینکه با انتشار اوراق در‌هر‌حال، آینده را پیش‌خور می‌کنیم، تأکید می‌کند: درهر‌حال در شرایط کنونی اقتصاد ایران، چاره‌ای به‌جز این اقدام نیست و دولت مجبور است در‌حال‌حاضر استقراض کرده و در آینده اصل و سود آن را بازگرداند. این راهکار مختص ایران نیست و در بسیاری از کشور‌های مختلف جهان رخ داده است.

به گفته او، گمانه‌زنی‌ها درباره آنچه در روز‌های اخیر مطرح می‌شود، آن است که دولت قصد دارد انتشار اوراق سلف نفتی را با حجم بالاتری دنبال کند که البته همه در حد گمانه است و مشخص نیست دولت قصد دارد اوراق سلف نفتی، اوراق مشارکت، صکوک یا خزانه و ...، منتشر کند؛ اما حقیقت آن است که چندان تفاوتی هم نمی‌کند. تمامی این روش‌ها به معنای استقراض از بازار با استفاده از اوراق بدهی است.

تجربه بورس فراورده‌های نفتی را ملاک قرار دهید
محمود خاقانی، کارشناس بین‌المللی انرژی نیز با اشاره به سابقه انتشار اوراق بدهی نفتی می‌گوید: پیشینه ارائه اوراق نفتی در بورس، به دولت دهم و در زمان وزارت رستم قاسمی بازمی‌گردد که البته پس از بررسی‌های مختلف، به مرحله اجرا نرسید؛ بنابراین بحث جدیدی نیست، اما واقعیت آن است که این موضوع، بیش از ۲۰ سال پیش در سال ۱۳۸۰ به کمک مرحوم نوربخش مطرح شد و در آن زمان او، موضوع را با وزیر نفت وقت (بیژن زنگنه) مطرح کرد.
 
مطالعه‌ای در این زمینه انجام شد و پیرو آن، مقرر شد بورسی برای فراورده‌های نفتی ایجاد شود که به‌تدریج زمینه‌سازی لازم به عمل بیاید تا سهام پالایشی‌ها و پتروشیمی‌ها را به‌طور واقعی به مردم واگذار کنند. در نتیجه مردم به‌جای دریافت، یارانه سوخت (مستقیم با غیرمستقیم) سود سهام مشارکت در صنعت انرژی را دریافت کنند که در صورت اجرای آن، مردم از کاهش قیمت بنزین یا مواد پتروشیمی، استقبال نمی‌کردند که می‌توانست جلوی قاچاق سوخت را نیز بگیرد.

خاقانی می‌افزاید: این طرح که در اوایل سال ۱۳۸۴ نهایی شد، در سال ۱۳۸۶ نیز توسط وزرای دارایی و نفت وقت، در جزیره کیش دایر شد، اما بعد‌ها تغییر مسیر یافت و در چارچوب بورس انرژی، معاملات و تجارت نفت خام به میان آمد.

از نفت خام عبور کنید
مدیر کل سابق امور خزر و آسیای میانه وزارت نفت در ادامه با بیان اینکه اکنون به نظر می‌رسد حامیان بورس انرژی، دوباره شرایط را مناسب دیده‌اند تا آن را به مرحله اجرا نزدیک کنند، می‌گوید: این‌طور که شنیده می‌شود، قرار است با یک‌سری قرارداد، نفت را در بورس به مردم بفروشند. به این معنا که فرضا هر بشکه نفت خام، از سوی مردم خریداری شده (به دلار) و در یک زمان آتی که در قرارداد آتی (پته)، دولت یا شرکت نفت به قیمت روز، آن را از خریدار بازخرید می‌کند.

خاقانی با اشاره به اینکه این روش را ونزوئلا چند سال قبل، تحت عنوان پترو به اجرا درآورد، اما موفق نبود، ادامه می‌دهد: به نظر من، این روش ممکن است نتیجه‌ای را که مورد توجه حامیان، طراحان و ارائه‌کنندگان این سیاست است، به‌طور مطلوب نداشته باشد، زیرا اکنون با نفت خام (به‌طورکلی انرژی) مانند یک کالا برخورد می‌کنیم؛ بنابراین به عقیده من، شرایط جدید به‌ویژه کرونا ثابت کرد که انرژی یک کالا نیست؛ کمااینکه دیدیم با کاهش سفر‌ها و خانه‌نشینی مردم و عدم استفاده از فراورده‌های نفتی، قیمت نفت خام به‌شدت با کاهش روبه‌رو شد؛ بنابراین این امر نشان می‌دهد که انرژی فراهم‌آورنده خدمات است و کالا نیست.

این کارشناس بین‌المللی انرژی می‌افزاید: بالاخره دولت و مجلس و در کل تصمیم‌سازان و تصمیم‌گیران، به این نتیجه رسیده‌اند که باید طرحی برای اقتصاد انرژی کشور داشته باشند؛ اما مسئله این است که دیدگاه دیگر کارشناسان را اگر در نظر بگیرند، درخواهند یافت که بهتر است اکنون روی گاز و بخش پایین‌دستی انرژی تمرکز کنند، زیرا مردم عادی، نفت خام را نمی‌شناسند و نمی‌دانند با آن چه کنند، اما اگر به طرحی که در سال ۱۳۸۰ مطرح و در سال ۱۳۸۴ مطالعه آن به اتمام رسید، مراجعه کنیم و روی فراورده‌های نفتی و صنعت پایین‌دستی انرژی تمرکز کنیم، مردم به‌دلیل آنکه می‌توانند آن را لمس کنند، همراهی بهتری خواهند داشت.

به گفته او، نظام مالی و بانکی و بازار سرمایه، تصویربرداری شده از نظام‌های جهانی است، درحالی‌که اکنون در غرب به‌دنبال آن هستند که در آن بازنگری داشته باشند؛ زیرا کرونا ثابت کرد این نظام‌ها دیگر کارایی چندانی ندارند. شانس ایران آن است که به‌دلیل تحریم‌های ترامپ، ارتباطش با آن نظام قطع شده و می‌تواند بستری باشد برای آنکه نظام مورد تأیید منطقه را بنا بگذاریم و روی آن کار کنیم، اما مقامات تصمیم‌ساز و تصمیم‌گیر، هنوز در راه‌حل‌های قرن بیستم گیر کرده‌اند و نمی‌دانند برای مشکلات قرن ۲۱، احتیاج است که ابتکار به خرج دهند.
برچسب ها: گشایش اقتصادی
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۹:۲۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۱
تا حسین فریدون و جهانگیری هست مردم چیزی نخواهند داد بهش!!!!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۳:۴۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۱
آدم یاد گربه نره و روباه مکار میوفته
ملت هم که پی نو کیو
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۰۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۱
چه طرح خوبی؟ حالا ان گوش مخملی هایی که باید ارز و سکه بدهند کجا هستند؟!
سارینا
Mexico
۱۰:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۱
مردم نفت واسه چشونه حسن نفت خوراک پتروشیمی و صنایع پلاستیکه نه نون وآب واسه مردم!!!!
ali
Iran, Islamic Republic of
۱۲:۱۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
جالبه! افزایش تقاضای سکه و ارز برای خرید نفت!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۳۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
خبر خوب امروز تکذیب واگذاری دارا دوم بود
شرکت ملی پالایش و پخش با همین خبر دروغ etf متشکل از شپنا شبندر شبریز خیلی راحت تونسته بالای دو میلیارد سهم در عرض فقط 5 ماه در شپنا و یک میلیارد سهم در شبندر به خورد سهامداران در قیمتهای باور نکردنی بده اون هم در عرضه های خرد...
خب بنظر شما ایا میتونست به شیوه دیگه این حربه را عملیاتی کنه؟
نونی که در دروغ هست در هیچ چیزی نیست.... سخن بزرگان.
مجله خواندنی ها
انتشار یافته: ۳۵
ناشناس
United States
۰۰:۲۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
کوه ادعا دلار سی هزار تومنی زایید. تصمیم به پیش فروش کردن نفتی که سه سال دیگر قرار است تولید شود در برابر ریال و دلار و طلا نشان از عمق وخامت اقتصاد و خزانه دارد که ترجمان ان برای بازار چیزی جز دلار سی هزار تومنی در دو سه هفته اینده نیست.
ناشناس
United States
۰۰:۲۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
به نظر می رسد اقای روحانی یا تیم او از روی فشار کمبود درامد یا از عمد و به نوعی به معنی اعتراض تضمیماتی در زمینه کرونا و اقتصاد اعلام می کند که نتیجه ان چیزی جز خشمگین کردن و به هم ریختن بیشتر مردم و بازار ندارد. نوعی لجبازی که حالا که کارشکنی می کنید و می خواهید همه تقصیر ها را گردن من بشکنید من هم بلدم که به خودتان برگردانم!
ناشناس
United States
۰۰:۴۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
خیلی زود توخالی بودن ادعاهای خود را اعلام کردند. چون یک مشاور واقعی و شایسته سالار علمی کنار دست خود نداشتند که بگوید اگر در جامعه انتظار ایجاد کنید و بعد معلوم شود که دستتان خالی بوده جامعه به هم می ریزد! اگر شما اینکاره بودید که وضع مملکت و معیشت مردم این چنین نبود.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۰:۵۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
به زبان ساده کاری می کنند که هر چقدر بنزین را گران کنند مردم بیشتر استقبال کنند ولی در واقع این یک چرخه معیوب است.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۱:۲۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
دقیقا مثل آن زمان که گفتند حساب ارزی باز کنید و بعد معادل دولتی نرخ ارز به مردم پس دادند و مردم ضرر کردند.
الان کی حاضر دلار بده و کاغذ دولت رو بگیره و بعد سه سال دوباره دولت با یک نرخ نازل دولتی ریال بهش پس بده؟
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۱:۲۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
حالا گیریم مردم هم استقبال کردند و خریدند، چجوری و به کجا بفروشند وقتی نفت ایران تحریمه و خریدار نداره؟ من که سر در نمیارم.
لطفا کسی میدونه بیشتر توضیح بده.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۲۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
چه عجله ایه حالا!؟ بعدا در این مورد فکر میکنند شاید هم رئیس جمهور بعدی بخواد چکش کاریش کنه! همانطور که بعداً در مورد یارانه و مسکن مهر فکر کردند و دو طرح ابتر و بی صاحب مانده روی دست ملت
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۵:۳۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
دارن نفتو میارن سر سفره، نون و آب که نیست
نفت سر بکشیم و سیر شیم
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۱:۲۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
خیلی این طرح ها مسخره است.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۲۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
طرح مسخره نیست اوضاع و شرایطی که طرح زائیده آنهاست فوق العاده بغرنج و افتضاحه!
ناشناس
United States
۰۱:۲۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
می خواستند کل نفت ملت ایران را به چین پیش فروش کنند ولی چین هم حاضر نشد بخره و حالا می خوان به بانکهای خودشون پیش فروش کنند. بانکهایی که عملا ورشکسته هستند.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۱:۲۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
راهی که ونزوئلا رفته اینا میخوان برن!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۲۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
راهشون یکیه ولی ونزوئلا فقط خودش با آمریکا مشکل داره در حالیکه ایران علاوه بر مشکلات خودش، خودش را نماینده کشورهای مسلمان و مظلوم از افغانستان بگیرید تا لبنان و یمن و عراق و سوریه میدونه طبیعتا سنگینی بار مسئولیت! و همینطور حجم مشکلاتمون قابل مقایسه با ونزوئلا نیست
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۱:۳۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
خاک بر سر من که در اینجا به دنیا اومدم چیزایی را دارم می بینم که در هیچ جای دنیا در هیچ دولتی دیده نمیشه.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۱۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
عامو مگه دست خودت بوده که کجا بدنیا بیایی؟
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۲۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
طبیعیه به همین دلیل هم ایران در دنیا یکه و استثناست!
رضا
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۲۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
منم با خاک برسریت موافقم
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۵۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
این خبر خوش نیست. این اوج ناخوشیه. اوج بدبختیه. اوج استیصال دولته که باید برای درامد خودش دست تو جیب مردم کنه به هزار روش. الانم پیش خور نفت از جیب مردم. نفتی که قرار بود بیاد سر سفره مردم و پولش به مردم برسه حالا مردم باید دست تو جیبشون کنن و پولشو خودشون بدن تا شاید چند سال دیگه فروش بره. این طرح اگه واقعیت داشته باشه نتیجش چیزی جز تورم بیشتر و دلار بالاتر نیست. حتی بورس به هم میریزه چون معلوم میشه دست دولت خالیه و دیگه نمیتونه بورسو حمایت کنه.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۰۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
7برابر حداقل
این قیمت کارخانه هست بیرون که بیش از 10 برابر افزایش یافته
بی تفاوتی مردم نتیجش میشه این و بدترم خواهد شد
همه جای دنیا دارن ارزون میکنن سطح زندگی مردم میره بالا اینجا دارن به مردم سخت میگیرن و مردمم دزدتر میشن......
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۱۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
هیچ اتفاق مثبتی رخ نخواهد داد چون تخصص در اینجا جایی ندارد.مطئن باشید اتفاق خوشی نیست که دلخوش باشیم چون توو این 30سال که از خدا عمر گرفتیم حرکت مثبتی از دولت به نفع خودم ندیدم
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۱۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
خدائیش مردم رو اسگول فرض کردن
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۱۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
کمی هم به دلایل اسگول فرض شدن مردم فکر کنید و اینکه چرا مرتب تکرار میشود؟!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۲۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
اینکار چه فایده برای من بیکار و بی پول دارد؟ باز هم سرمایه پولدارها و رانت دارها بیشتر میشود! برای مردم عادی چه تاثیری دارد؟
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۴۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
بسيار گشايش بزرگي است به دولت محترم بخصوص شخص رئيس جمهور محبوب تبريك عرض مي‌كنم. بنده 200 سكه طلا دارم و به سرعت ان را به پته نفتي تبديل مي‌كنم البته به شرطي كه پته ها روي آب نيوفتد
حسین
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۵۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
من به چیز دیگه فهمیدم اونم اینکه ظاهرا در دور دوم ریاست جمهوری ترامپ هم قصد مذاکره ندارن،
این یعنی تا آخر عمر باید گرسنگی بکشیم
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۱۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
بحث داشتن قصد نیست مشکل اصلی و فعلا لاینحل بین ایران و آمریکا مسئله اسرائیل و فلسطینه که جوری پیچ خورده حالا حالاها حل بشو نیست میخواد بایدن باشه یا ترامپ
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۹:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
اشتباه متوجه شدی، ترامپ اصلا نیازی به مذاکره نداره. مشکل اوناست که دلارشون گرون شده نه ما. اینجا هم که هرچی مونده رو یه جا دارن میدن به چین و مشکل خودشون رو حل میکنن. فقط ما میمونیم و شما
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۱:۳۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
سوال اینه که پیش فروش دو یا سه ساله که معنی دقیقش جمع آوری نقدینگی از جامعه به هر طریق ممکن است طی این دو سال دقیقا چه گشایشی میتواند در زندگی مردم ایجاد کند؟ گشایش در امور دولت را قطعاً میتواند.
Aria
Mexico
۱۰:۱۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۱
آقا کشور دچار کمبود بودجه اس پیشنهاد من برای جبران کمبود بودجه آقا زاده های خنگشون رو برگردونن ایران اون پول مفتایی که میبرن خارج رو بیارن بذارن تو خزانه علاوه بر جبران کمبود بودجه ما شاهد افزایش نرخ یارانه ها هم خواهیم بود
عناوین برگزیده
پرطرفدارترین عناوین
پاورقی