فرارو | چند وچون خدمت سربازی اختیاری؛ واکنش نیروهای مسلح به طرح مجلس
bato-adv
کد خبر: ۴۸۲۶۹۸
اخیرا کارزاری برای درخواست از مجلس در راستای پایان دادن به خدمت سربازی اجباری به راه افتاده است. در همین راستا مجلس نیز طرحی بلندپروازنه برای حرفه ای کردن سربازی ارائه کرده است. اما طرح مجلس برای سربازی با انتقاد شدیدی از سوی نیروهای مسلح همراه بوده است. مقامات نظامی می گویند بررسی این طرح در صلاحیت مجلس نیست.
تاریخ انتشار: ۱۳:۳۷ - ۱۵ فروردين ۱۴۰۰

فرارو- فاطمه نورنژاد؛ خدمت اجباری سربازی یکی از مسائل و چالش مهم جوانان ایرانی به حساب می‌آید. سالهاست که بحث پیرامون کاهش خدمت اجباری و یا حذف آن داغ است. سیاستمداران بسیاری ادعای حذف سربازی را مطرح کرده اند و برخی با این ادعا به مجلس راه یافته اند. اما تاکنون هیچ تغییر مهمی در قانون سربازی ایجاد نشده است. 

به گزارش فرارو، سربازی اجباری پابرجاست و سربازان با حقوق اندکی حدود دو سال از زندگی خود را صرف خدمت به کشور می کنند. خدمتی که به عقیده بسیاری به دلایلی مختلفی برای طیف گسترده ای از سربازان حکم وقت تلف کردن را دارد.

در ماه های اخیر کمپینی برای پایان دادن به سربازی اجباری به راه افتاده است. بسیاری از کاربران شبکه های اجتماعی مخالفت خود را با سربازی نشان داده اند و خاطرات و تجربات خود را در این رابطه مطرح کرده اند. 

منتقدان سربازی اجباری می گویند که این قانون بر میزان ازدواج و کاهش جمعیت در کشور نیز تاثیر زیادی داشته است. 

اخیرا کارزاری هم برای درخواست از مجلس در راستای پایان دادن به خدمت اجباری به راه افتاده است. 

جزییات طرح مجلس 

در ادامه همین تحرکات طرح بلندپروازانه ای در مجلس مطرح شده است که آن را طرح سربازی حرفه ای می دانند. 

ابوالفضل ابوترابی طراح این طرح می گوید: "با سربازی اجباری کارخانه دشمن‌سازی نظام راه انداخته‌ایم. به گفته او، به خاطر قوانین فعلی سه میلیون جوان با عنوان سرباز فراری و غایب، مجرم تلقی می‌شوند." 

او درباره جزییات طرح مجلس گفت: "این طرح ترکیبی از اختیاری و حرفه‌ای شدن است که حقوق و مزایای لازم را سربازان نیز دریافت می‌کنند. درواقع کسانی که مایل به سربازی رفتن نیستند، پول به کسانی می‌دهند که سربازی می‌روند. البته در این طرح اساس اول، برآورد نیاز نیروهای مسلح است. زیرا کشور ایران در بین کشورهای ناامن واقع شده و مسئله امنیت برای آن جز واجبات است. در این طرح، سربازی بعد از دو سال به مدت ۵ سال ادامه خواهد داشت و با این کار به صورت حرفه‌ای سرباز تربیت و آموزش دیده می‌شود. زیرا امروزه جنگ تجهیزات جدید و پیشرفته‌ای دارد و ما نیاز داریم که سربازان در این امر خبره و کارآمد شوند."

او افزود: «به طور میانگین هر سال ۴۰۰ نفر سرباز نیاز داریم. مازاد بر نیاز نیروهای مسلح را اختیاری می‌کنیم و همچنین سربازی را از دو سال به ۵ سال افزایش می‌دهیم. در واقع اگر ۸۰ هزار نفر در سال نیروی انسانی بگیریم، حدود ۳۷۰ نفر نیروی مازاد سرباز داریم. البته دوره سه ماه آموزشی سربازی برای پسران اجباری است و مابقی را تا سن ۵۰ سالگی به صورت پرداخت پول به سربازهایی که جذب سربازی می‌شوند، می‌گذرانند.»

ابوترابی درباره حقوق و مزایای سربازان در این طرح گفت: «حقوق سربازان در واقع ۹۰ درصد حقوق افراد رسمی با تمام امکانات خواهد شد. بنابراین باید کامل در اختیار یگان مربوطه باشند، مانند نیروهای مسلح و نمی‌توانند شغل رسمی دیگری داشته باشند. اما می‌توانند علاقه‌مندی‌های دیگر خود را مانند مشاغل کشاورزی، هنری و… ادامه دهند. برای مثال حقوق یک افسر درجه دار به سوابق، تعداد فرزندان، وضعیت تأهل و.. بستگی دارد و حقوق یک کادر اداری به سرباز پرداخت می‌شود. از سویی دیگر خدمت در مرز و یا در شهر نیز در پرداخت حقوق آنها تأثیر دارد.»

او درباره چگونگی پرداخت حقوق سربازان حرفه ای از سوی افرادی که سربازی نرفته اند اظهار کرد: «افرادی که سربازی نمی‌روند باید تا سن ۵۰ سالگی حقوق پرداخت کند و این بستگی به خدماتی است که دریافت می‌کند؛ به عبارتی اگر بیشتر خدمات بگیرد باید درصد بیشتری بدهد. برای مثال کسی که سفر خارجی دارد باید ۵۰ درصد عوارض خروج را به این امر اختصاص دهد و یا کسانی که خرید و فروش ماشین و مسکن دارند، بیشتر باید عوارض برای تأمین امنیت بدهد. اما کسی که در روستا و مناطق محروم است و یک منزل خرید و فروش کند و یا سفر خارجی نداشته باشد، عوارض تأمین امنیت کمتری پرداخت می‌کند. بنابراین پرداختی‌ها بر اساس عدالت است.»

این نماینده مجلس تاکید کرد: «در این طرح اگر فردی خدمات دریافت می‌کند باید مالیات امنیت خود را بپردازد و البته مانعی هم برای ادامه فعالیت خود در زندگی روزمره نخواهند داشت و حتی قادر به کاندید شدن در انتخابات هم هست.» 

دیگر نمایندگان مجلس نیز از این طرح حمایت کرده اند. امیر حسین قاضی‌زاده هاشمی، عضو کمیسیون اجتماعی و نایب‌رئیس مجلس شورای اسلامی در مطلبی در صفحه توییتر خود نوشت: «باید سربازی اجباری جمع شده و نیروهای متخصص نظامی برای حراست از امنیت و اقتدار کشور استخدام شوند؛ وجود ۳میلیون مشمول غایب نشان‌دهنده ناکارآمدی مدل فعلی است. در شرایط جنگ اقتصادی باید از توان جوانان برای سازندگی و جهش تولید استفاده کنیم؛ نسل جوان سربازان خط مقدم این جنگ هستند».

سردار کمالی سردار کمالی می گوید حذف سربازی اجباری مثل حذف کنکور است

انتقاد نیروهای مسلح از طرح مجلس برای سربازی

اما این طرح مجلس با انتقاد شدیدی از سوی نیروهای مسلح همراه بوده است. مقامات نظامی می گویند بررسی این طرح در صلاحیت مجلس نیست. 

سردار موسی کمالی، مشاور عالی قرارگاه مرکزی مهارت‌آموزی سربازان نیروهای مسلح درباره تجدیدنظر در مدل خدمت سربازی گفت: «یک بحث پیچیده نظامی است و باید فرماندهان عالی‌رتبه نیروهای مسلح و استراتژیست‌های نظامی در این موضوع نظر بدهند. همچنین این بحث‌ها باید در جلسات تخصصی با حضور مسئولین دفاعی و امنیتی کشور مطرح شود نه در توییتر و با اطلاعات و آمار ضعیف و اشتباه.» 

او از سخنان ابوترابی انتقاد کرد و گفت: "آمار ۳ میلیون مشمول غایب، به‌طور ناگهانی پدید نیامده و برای غایبان یک سال و ۲ سال و حتی ۱۰ سال اخیر نیست. این میزان مربوط به تعداد غایبینی است که متولد سال‌های ۱۳۵۵ تا ۱۳۸۲ هستند؛ یعنی ۳ میلیون مشمول غایب طی حدود ۲۶ سال. بنابراین آمار ۳ میلیون غایب، به‌طور دفعی و در یک بازه زمانی کوتاه پدید نیامده است. لذا آمار میلیونی غایبان، پدیده جدیدی نیست."

به عقیده سردار کمالی حذف برخی محدودیت‌های برای مشمولان سربازی همچون محدودیت در دریافت گواهینامه رانندگی در افزایش غیبت مشمولان موثر بوده است. 

او به کمپین‌ها و کارزارهای به راه افتاده در فضای مجازی هم واکنش نشان داد و گفت: «اینکه از سوی برخی جوانان در فضای مجازی این جو ساخته شود که دیگر دوران سربازی وظیفه‌ای به‌سر رسیده است و جوانانی هم که با این جو روبه‌رو می‌شوند، خوش‌شان بیاید و آفرین و بارک‌الله بگویند، نمی‌تواند گامی جدی برای بهینه کردن دوران خدمت باشد.»

سردار کمالی معتقد است تغییر مدل خذمت سربازی شبیه به "حذف کنکور" است. به عقیده او "همانطور که برگزاری یا حذف کنکور، هر کدام دارای مزایا و معایبی است؛ باقی ماندن خدمت دوره ضرورت به شیوه فعلی یا داوطلبانه شدن آن هم، هر کدام مزایا و معایبی دارد."

او تاکید کرد: «بحث تغییر مدل سربازی و داوطلبانه شدن سربازی هم اگر بخواهد تثبیت و اجرا شود و منابع آن تامین شود، مانند حذف کنکور سال‌ها طول می‌کشد و اتفاقی نیست که بتواند با یک تصمیم در عرض چندماه یا چند سال عملیاتی شود؛ ضمن اینکه تصمیم‌گیری درباره سربازی که به مسائل دفاعی و امنیتی ربط دارد، موضوع مهم‌تری از کنکور هم محسوب می‌شود و نیازمند تصمیم‌گیری در سطوح عالی دفاعی و نظامی است."

در همین رابطه سهراب گیلانی، نماینده مجلس یازدهم که از فرماندهان سابق سپاه‌پاسداران و معاون بسیج کل کشور بوده است، تصمیم‌گیری درباره پیشنهاد برچیده شدن سربازی اجباری در ایران به‌معنای داوطلبانه شدن سربازی را در صلاحیت فرمانده معظم کل قوا و نیروهای مسلح دانست.

او به همشهری گفت: «درست است که خدمت سربازی در تعداد قابل توجهی از کشورها اجباری نیست اما وقتی رفع اجباری بودن خدمت سربازی بخواهد برای ایران تجویز شود، باید دید که آیا زیرساخت‌های این کار آماده شده است؟ که البته بعید می‌دانم. اینکه کل نیروهای نظامی را بخواهیم حرفه‌ای کنیم و همه مثل یک نیروی کادری به استخدام نیروهای مسلح دربیایند، به اعتباراتی نیاز دارد. آیا پیش‌بینی اعتبارات این کار بزرگ صورت گرفته است؟ یا پیشنهادهایی که در این‌باره مطرح‌ می‌شود صرفا در حد پیشنهاد تبلیغاتی و انتخاباتی است؟»

ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۰۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
یکی از موانع تولید وجود سربازی است.

باید مانع زدایی شود.
جوانها به جای کار دو سال را بیهوده می گذرانند.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۰۲ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
بعید می دانم این مجلس جرات و جسارت حذف سربازی اجباری را داشته باشه.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۰۱ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
به سردار کمالی بفرمایید شما مجری هستی و هر چه قانون تصویب کرد حق نداری ایراد بگیری
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۹ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
در چند سال گذشته چندین نفر از جوانان فامیل که سربازی رفته بودند یا آبدارچی بودند یا راننده فلان مسئول
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۸ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
اگر حرفه ای شود که بیشتر جوانان برای درآمد می روند.
انتشار یافته: ۴۶
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۳:۵۲ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
سربازی فقط نفرت پراکنی هست.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۷:۲۵ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
سربازی حداکثر شش ماه شود برای نیاز به سرباز هم حکومت باید خرج کنه به مردم چه که مردم و معطل میکنین
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۳:۵۶ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
آمریکا با میلیاردها دلار هم نمیتونه به این سادگی دشمن بسازه بر علیه کشور
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۰۱ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
نخواستیم . همون دو سال را میریم . این چه طرحیه آخه؟
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۷:۲۴ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
طرح عنابستاتی
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۰۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
البته دوره سه ماه آموزشی سربازی برای پسران اجباری است و مابقی را تا سن ۵۰ سالگی به صورت پرداخت پول به سربازهایی که جذب سربازی می‌شوند، می‌گذرانند.
به هر طریق ممکن از مردم پول می گیرند این بار به اسم سربازی
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۰۵ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
کاسبی جدیده نه حذف سربازی اجباری
کسی که پول داره سربازی نمیری بی پول سربازی اجباری!
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۱۹ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
بی پول هم میره حقوقشو میگیره.
یه بار طرحشونو بخون بعد اظهار فضل کن.
اتفاقا برای کسی که وضع مالیش خوب نیست خیلی هم خوبه
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۰۸ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
وقتی میخوان منت بزارن میگن بنزین تو اروپا فلان هست و ایران ....
وقتی نوبت حمالی ملت هست نباید با اروپا مقایسه بشیم
اون رضا شاه ملعون این ی قانونش خوب بود که موندگار شد؟
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۱۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
نیروهای مسلح باید هم ناراحت بشن چون کلی مستخدم و نوکر و راننده و امربر و مسیول خرید خانواده و راننده سرویس بچهاشون و امربر و آبدارچی و نظافتچی رو از دست میدن!!! چرا نظام برای رفع امورات شخصی پرسنل کادر مستخدم و آبدارچیو راننده دائم انتخاب نمیکنه تا بچه های درسخونده ما در امور غیر تخصصی شون دو سال عمرشون و جوونیشون رو هدر ندن؟؟؟!!!
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۶:۴۸ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
آفرين واقعاحرف دل خيلي ازوالدين رازدي كه با استرس سربازي بچه هاشون شب وروزميكنن.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۱:۰۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
چه ناراحتی؟ پولشو میگیرن استخدام می کنند. به متن دقت کنید
ناشناس
Canada
۱۴:۲۴ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
سربازی فعلی میراث زمان رضاشاه هست از اون زمان بیش از ۹۵سال گذشته است و نیاز هست که حتما قوانین سربازی تغییر کند سربازی به شکل فعلی فقط دو سال عمر مفید پسران را نابود می‌کند و هیچ و تاکید میکنم هیچ فایده ای ندارد سربازی را حرفه ای کنید و دو سال عمر جوانان این کشور را مفت هدر ندهید از وقتی یک پسر چپ و راستش را تشخیص می‌دهد این کابوس و استرس سربازی را با خود دارد بعد از یک قرن زمان آن رسیده این بساط جمع شود من که در دو سال سربازی جز توهین و فحش و تحقیر شدن چیزی ندیدم
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۰:۰۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
نه با این طرح مسخره و توسط مجلس انقلابی!!!
بی نشان
Norway
۱۴:۲۵ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
سرباز حرفه ای در کنار یک دوره شش ماهه اجباری به عنوان بخشی از دروس در نظام آموزش و پروش اعم از آشنایی با سلاح، فنون دفاع شخصی، کمک های اولیه در مواقع جنگ، زلزله ... برای تمامی دانش آموزان دختر و پسر پیش از ورود به دانشگاه و بازار کار.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۴:۴۵ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
حرف شما کاملا درست است.
در صورتی که برای سربازان فعلی نه آموزش درستی است و نه هزینه ای جز خواب و خوراک کم خرج برای دولت؛وتنها کاری که می کنند دو سال بردگی است برای هیچ .
امیر
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۲۸ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
سربازی فرصت و بخت گزنیش مردان رو د اداره های دولتی رو کم میکنه.ما هزاران نیروی سپاهی و بسیجی داریم که با یک سازماندهی میتوان یک رسته نو برای پاسداری از مرز و پادگان ها فراهم کرد.در چنین بازه ی زمانی با این همه جمعیت اصلا نیازی به سربازی احباری نیست
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
کاش یک نظرسنجی از کسانی که سربازی رفته اند شود تا بگویند چگونه دو سال از بهترین دوران عمرشان را از دست دادند.
ناشناس
Netherlands
۱۴:۴۹ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
خیانت است به کشود با این طرح کسانی در حال طوطئه برای نابودکردن ایران هستند
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۰۶ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
ببخشید آمریکا و اتحادیه اروپا و آمریکای لاتین و جنوبی و استرالیا و نیوزیلند و جنوب شرق آسیا که اصلا سربازی ندارند نابود شده اند؟
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۵۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
خواست ابروشو درست کنه چشمشو کور کرد. این یکی 5 سالش کرد که.
حمید
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۴۲ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
خوندی اصلا؟
محمد
Iran (Islamic Republic of)
۱۵:۳۸ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
دوستان نگران نباشید تا امسال بساط سربازی اجباری برچیده میشه
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۵:۵۷ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
جوون تحصیلکرده مردم رو به زور میفرستین جوراب یه کادری رو بشوره بعد اینو با کنکور اختیاری مقایسه میکنید جناب سردار؟؟!
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۶:۲۱ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
سربازی یعنی تلف کردن عمر یعنی بیگاری کشیدن و تحقیر شدن سربازی یعنی توسری خوردن
ناشناس
Canada
۱۷:۱۹ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
هرموقع سربازی و کنکور و قوانین مالیات را درست کردند اونوقت یعنی مملکت تو مسیر اصلاحه
ناشناس
France
۱۹:۵۸ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
سربازی اجباری = بیگاری و خر‌حمالی .
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۰:۳۱ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
اقای ابوترابی خودتان تنها فکر کردید برا این طرح؟
یا کسان دیگری هم کمک دادند...لطفا اسمشون رو بفرمایید تا مردم با این نخبگان مجلسی بیشتر اشنا بشند
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۰:۵۰ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
۵ سال سربازی چه خیره رای بی رای بابا اینم مسئولین ما دیگه آخرشن
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۰:۵۶ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
یه زمانبود که سربازها دست راست و چپشون رو تشخیص نمیدادند ولی امروز تا دکترا تحصیل کرده داریم و به سربازها بایستی احترام گذاشته شود نه اینکه از آنان به عنوان راننده و امربر استفاده شود.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۱:۴۱ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۵
من متوجه نمیشم چرا خرید خدمت سربازی رو برداشتن آخه ،حالا مثلا در همه زمینه ها فقیر و غنی باهم همسان هستن که فقط همین سربازیش مونده باشه؟!!
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۲:۰۰ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
احتمالآ نمایندگان بچه هایشان وقت سربازی رفتن شده این طرح های مسخره ارائه میکنند
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۴:۰۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
دو سال عمرمان هدر رفت، حالا می‌خواهیم خدمت جز سابقه کار بیاد حدود هفت میلیون و پانصد بایست حق بیمه به تامین اجتماعی بپردازم، آقای نماینده این اجحاف نیست من عمرم در بیگاری سربازی بدون مزد هدر رفته، چرا فکری به موضوع نمی کنید در حالی که سرباز بایست در طول خدمت بیمه باشه و جز سوابق بیمه محسوب گردد
م
Iran (Islamic Republic of)
۰۶:۳۱ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
نخواستیم . خیر که ندارید.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
ما را به خيرتان اميد نيست، شر نرسانيد.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۱ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
من که خودم تو زمان دانشجویی کار کردم و با پولش سربازیم رو سال 78 خریدم و به هر راهی که شده پسرم رو نمی فرستم .کدام یک از فرزندان مسولین تا حالا سربازی رفته ؟؟
سربازی برابر است با دو سال اتلاف عمر
ارتش،سپاه،نیروی انتظامی و بسیچ ما به اندازه چند کشور 80 میلیونی نیرو دارند
مهدی
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
در هر امری اولین شرط منطق است.
یک سوال:
آیا در قرن 21 سربازی اجباری منطقی است یا خیر؟
سردار کمالی همین یک سوال را جواب دهد.
هادی
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۳ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
در اتحادیه اروپا و بسیاری از کشورهای جهان (بیش از 100 کشور) اصلا سربازی وجود ندارد.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۵ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
به نظر شما اگر ما 10 میلیون سرباز داشتیم یا سربازی 10 ساله بود آیا می توانستیم جلوی ترور سردار سلیمانی یا دکتر فخری زاده را بگیریم؟
دوره سربازی اجباری واقعا سر آمده است.
محمد
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۶ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
استادی در دوره ارشد در درس روش تحقیق داشتیم که فرمودند چرخ را نباید دوباره اختراع کرد.

ببینید مالزی و پرتقال و آرژانتین و نیوزیلند از چهار گوشه جهان چه کردند ما هم همان کار را انجام دهیم.
سعادت
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۵۷ - ۱۴۰۰/۰۱/۱۶
بهترین عمر جوانان ما به بدترین شکل ممکن هدر میرود.
واقعا باید مانند دنیا بود و سربازی را حذف نمود.
مجله فرارو
پرطرفدارترین عناوین